Στον κόσμο των startups κυριαρχεί η αντίληψη ότι η χρηματοδότηση είναι ο καθοριστικός παράγοντας επιτυχίας. Οι συζητήσεις περιστρέφονται γύρω από επενδυτικούς γύρους, valuations και venture capital, δημιουργώντας την εντύπωση ότι η έλλειψη κεφαλαίων αποτελεί το μεγαλύτερο εμπόδιο για έναν founder. Στην πραγματικότητα, όμως, το κεφάλαιο είναι συνήθως επιταχυντής μιας ήδη υπάρχουσας πορείας. Αν μια επιχείρηση κινείται προς λάθος κατεύθυνση, περισσότερα χρήματα απλώς θα την οδηγήσουν ταχύτερα στο ίδιο αδιέξοδο. Το δυσκολότερο πρόβλημα δεν είναι η εύρεση χρηματοδότησης αλλά η σωστή ερμηνεία της πραγματικότητας.
Οι founders λαμβάνουν καθημερινά δεκάδες αποφάσεις βασισμένες σε πληροφορίες που είναι ελλιπείς, αντικρουόμενες ή ακόμη και παραπλανητικές. Το πραγματικό ανταγωνιστικό πλεονέκτημα δεν βρίσκεται στην κατοχή περισσότερων δεδομένων αλλά στην ικανότητα να ξεχωρίζει κανείς ποια δεδομένα έχουν πραγματική σημασία. Όπως υποστηρίζει ο Kahneman (2011), ο ανθρώπινος νους επηρεάζεται συστηματικά από γνωστικές προκαταλήψεις που αλλοιώνουν την κρίση. Ένας founder μπορεί εύκολα να ερμηνεύσει τις θετικές αντιδράσεις λίγων πελατών ως απόδειξη product-market fit ή να θεωρήσει ότι η αύξηση των downloads συνεπάγεται πραγματική επιχειρηματική αξία, ενώ οι χρήστες εγκαταλείπουν το προϊόν λίγες ημέρες αργότερα.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η WeWork. Η εταιρεία συγκέντρωσε τεράστια κεφάλαια και αποτιμήθηκε σε δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια. Ωστόσο, η διοίκηση ερμήνευσε την εύκολη πρόσβαση σε χρηματοδότηση ως απόδειξη ότι το επιχειρηματικό μοντέλο ήταν βιώσιμο. Η πραγματικότητα αποδείχθηκε διαφορετική όταν οι επενδυτές άρχισαν να αξιολογούν θεμελιώδη οικονομικά μεγέθη αντί για προσδοκίες ανάπτυξης.
Αντίθετα, η Airbnb δεν πέτυχε επειδή διέθετε άφθονα κεφάλαια στα πρώτα της βήματα. Πέτυχε επειδή οι ιδρυτές της αφιέρωσαν χρόνο για να κατανοήσουν σε βάθος τη συμπεριφορά των χρηστών, επισκέφθηκαν οι ίδιοι οικοδεσπότες, φωτογράφισαν καταλύματα και αναθεώρησαν επανειλημμένα τις υποθέσεις τους. Ερμήνευσαν σωστά την πραγματικότητα πριν επιδιώξουν ταχεία κλιμάκωση, μια προσέγγιση που συνάδει με τη φιλοσοφία της συνεχούς μάθησης που περιγράφει ο Ries (2011).
Η μεγαλύτερη πρόκληση για έναν founder δεν είναι να προβλέψει το μέλλον αλλά να αναγνωρίσει εγκαίρως ότι οι υποθέσεις του μπορεί να είναι λανθασμένες. Οι επιτυχημένοι επιχειρηματίες δεν ερωτεύονται τη λύση τους, αλλά αμφισβητούν διαρκώς τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβάνονται το πρόβλημα. Δημιουργούν μηχανισμούς ανατροφοδότησης, ακούν την αγορά και αντιμετωπίζουν κάθε επιχειρηματική απόφαση ως υπόθεση προς επαλήθευση και όχι ως βεβαιότητα.
Τελικά, οι επιχειρήσεις δεν αποτυγχάνουν επειδή εξαντλήθηκαν τα χρήματα. Πολύ συχνότερα αποτυγχάνουν επειδή οι άνθρωποί τους συνέχισαν να παίρνουν σωστά εκτελεσμένες αποφάσεις βασισμένες σε λανθασμένη ερμηνεία της πραγματικότητας. Και σε έναν κόσμο που αλλάζει ταχύτερα από ποτέ, η ικανότητα να βλέπεις την πραγματικότητα όπως είναι, και όχι όπως θα ήθελες να είναι, αποτελεί ίσως το σημαντικότερο επιχειρηματικό πλεονέκτημα.
Βιβλιογραφία
- Kahneman, D. (2011). Thinking, Fast and Slow. New York: Farrar, Straus and Giroux.
- Ries, E. (2011). The Lean Startup. New York: Crown Business.
- Blank, S. and Dorf, B. (2020). The Startup Owner's Manual. Pescadero, CA: K&S Ranch.
- Christensen, C.M. (1997). The Innovator's Dilemma. Boston: Harvard Business School Press.
- Senge, P.M. (2006). The Fifth Discipline: The Art & Practice of the Learning Organization. New York: Doubleday.
