Η Καινοτομία δεν ξεκινά όταν βρίσκεις ιδέα. Ξεκινά όταν βρίσκεις αντίσταση

Η πιο συνηθισμένη παρεξήγηση γύρω από την καινοτομία είναι ότι ξεκινά τη στιγμή που κάποιος έχει μια καλή ιδέα. Ένα νέο προϊόν, ένα νέο app, ένα νέο business model, μια νέα τεχνολογία. Στην πραγματικότητα, εκείνη τη στιγμή δεν έχει ξεκινήσει ακόμη η καινοτομία. Έχει ξεκινήσει μόνο η πρόθεση. Η καινοτομία αρχίζει όταν η ιδέα ακουμπά την πραγματικότητα και συναντά αντίσταση, από την αγορά, από τους πελάτες, από την τεχνολογία, από το κόστος, από την κουλτούρα του οργανισμού, από τους ίδιους τους ανθρώπους που πρέπει να την υλοποιήσουν.

Μια ιδέα χωρίς αντίσταση είναι συνήθως ακόμη θεωρία. Μπορεί να ακούγεται ωραία σε μια παρουσίαση, να δείχνει εντυπωσιακή σε ένα prototype, να ενθουσιάζει σε ένα meeting. Όμως το πραγματικό της βάρος φαίνεται όταν κάποιος ρωτήσει, ποιος θα το αγοράσει; ποιος θα αλλάξει τρόπο εργασίας; ποιο σύστημα πρέπει να τροποποιηθεί; ποια διαδικασία πρέπει να εγκαταλειφθεί; ποιο ρίσκο αναλαμβάνουμε; Εκεί, η ιδέα παύει να είναι ρητορική και γίνεται επιχειρησιακό γεγονός.

Το πρώτο iPhone δεν ήταν καινοτομία επειδή ήταν απλώς μια έξυπνη συσκευή με οθόνη αφής. Ήταν καινοτομία επειδή ανάγκασε ένα ολόκληρο οικοσύστημα, (κατασκευαστές, τηλεπικοινωνιακούς παρόχους, developers, χρήστες), να κινηθεί διαφορετικά. Το ίδιο ισχύει για το cloud. Δεν ήταν απλώς μια τεχνική μεταφορά από servers σε data centers τρίτων. Ήταν σύγκρουση με το παλιό μοντέλο ιδιοκτησίας υποδομών, με τους φόβους ασφάλειας, με τα οικονομικά μοντέλα CapEx και OpEx, με την ίδια την ταυτότητα των IT departments.

Στις επιχειρήσεις, πολλές ιδέες πεθαίνουν όχι επειδή είναι κακές, αλλά επειδή κανείς δεν σχεδίασε τη διαδρομή μέσα από την αντίσταση. Ένα CRM αποτυγχάνει όταν αντιμετωπίζεται ως software και όχι ως αλλαγή εμπορικής πειθαρχίας. Ένα Agile transformation αποτυγχάνει όταν αλλάζουν τα ceremonies, αλλά όχι οι αποφάσεις, οι ρόλοι και τα incentives. Ένα AI project αποτυγχάνει όταν εντυπωσιάζεται από το μοντέλο, αλλά υποτιμά τα δεδομένα, τη διακυβέρνηση, την ευθύνη και την ένταξη στη ροή εργασίας.

Η αντίσταση δεν είναι εχθρός της καινοτομίας. Είναι το υλικό από το οποίο χτίζεται. Όταν ο πελάτης δεν καταλαβαίνει αμέσως την αξία, μας δείχνει ότι το πρόβλημα δεν έχει διατυπωθεί σωστά. Όταν η ομάδα δυσκολεύεται να υλοποιήσει, μας δείχνει ότι η αρχιτεκτονική δεν είναι ώριμη. Όταν ο οργανισμός καθυστερεί, μας δείχνει ότι η καινοτομία δεν έχει ακόμη αποκτήσει θέση μέσα στο σύστημα λήψης αποφάσεων.

Η επιχειρηματικότητα δεν είναι η τέχνη του να έχεις ιδέες. Είναι η πειθαρχία του να μετατρέπεις την τριβή σε μάθηση, τη μάθηση σε σχεδιασμό και τον σχεδιασμό σε αξία. Γι’ αυτό η πραγματική καινοτομία δεν γεννιέται στο άνετο σημείο του ενθουσιασμού. Γεννιέται εκεί όπου η ιδέα πιέζεται, δοκιμάζεται, παραμορφώνεται και τελικά αποδεικνύει ότι μπορεί να αντέξει.

Βιβλιογραφία

  1. Ries E. The Lean Startup. New York: Crown Business; 2011.
  2. Christensen CM. The Innovator’s Dilemma. Boston: Harvard Business Review Press; 1997.
  3. Moore GA. Crossing the Chasm. 3rd ed. New York: HarperBusiness; 2014.
  4. Blank S, Dorf B. The Startup Owner’s Manual. Pescadero: K&S Ranch; 2012.